ไขข้อสงสัย สายตายาวแต่กำเนิด ทำไมยิ่งเพ่งยิ่งปวดตา พร้อมวิธีรักษา

บ่อยครั้งที่มีผู้ปกครองพาเด็กมาพบหมอด้วยอาการปวดหัวตื้อๆ หรือปวดตา หาสาเหตุไม่ได้ บางเคสไปตรวจไซนัสหรือทำสแกนสมองแล้วก็ไม่พบความผิดปกติ อาการเหล่านี้รบกวนการใช้ชีวิตประจำวันและการเรียนของเด็กอย่างมาก หนึ่งในสาเหตุหลักที่มักซ่อนตัวอยู่เงียบๆ และสร้างความทรมานคือ อาการสายตายาวแต่กำเนิด

อาการปวดหัวตื้อๆ หรือปวดกระบอกตาที่เกิดขึ้นซ้ำๆ เป็นสัญญาณบ่งบอกว่าดวงตากำลังทำงานเกินขีดจำกัด คนไข้อาจไม่รู้ตัวว่าการมองเห็นที่ดูเหมือนปกติ แท้จริงแล้วแลกมาด้วยการเกร็งตัวของกล้ามเนื้อตาอย่างหนัก เมื่อกล้ามเนื้อตารับภาระหนักอย่างต่อเนื่อง ความทรมานจากการปวดกระบอกตาจึงปรากฏขึ้น อาการนี้ไม่ใช่สิ่งที่ควรปล่อยผ่าน เพราะมันคือเสียงเตือนว่าระบบการมองเห็นกำลังต้องการความช่วยเหลือ

ปัญหาเริ่มต้นจากโครงสร้างทางกายวิภาคของดวงตา

กลไกการทำงานของดวงตาที่ซ่อนความผิดปกติไว้

ผู้ที่มีภาวะสายตายาวแต่กำเนิด มักมีโครงสร้างดวงตาที่ความโค้งของกระจกตาน้อยกว่าปกติ หรือความยาวของลูกตาสั้นกว่าปกติ ปัจจัยเหล่านี้ส่งผลให้เมื่อแสงผ่านเข้ามาในดวงตา จุดโฟกัสของแสงจะไปตกกระทบที่ด้านหลังของจอประสาทตา แทนที่จะตกลงบนจอประสาทตาพอดี

กลไกธรรมชาติของร่างกายจะพยายามแก้ไขปัญหานี้ด้วยการเพ่งมอง โดยอัตโนมัติ กล้ามเนื้อรอบดวงตาจะหดตัว เลนส์ตาจะหนาขึ้นเพื่อเพิ่มกำลังหักเหแสง ดึงจุดโฟกัสให้กลับมาตกที่จอประสาทตา ทำให้ผู้ป่วยยังคงมองเห็นภาพชัดเจน แต่ต้องแลกมากับการทำงานหนักของกล้ามเนื้อตาตลอดเวลา

“หมอมักจะย้ำเสมอว่า อาการปวดหัวเรื้อรังในเด็กหลายเคส แท้จริงแล้วคือกระบวนการที่กล้ามเนื้อตาต้องพยายามเพ่งอย่างหนักเพื่อชดเชยค่าสายตาที่ซ่อนอยู่”

ภัยเงียบที่ตามมา หากปล่อยให้กล้ามเนื้อตาทำงานหนัก

การปล่อยให้ดวงตาต้องเพ่งมองอย่างหนักเป็นระยะเวลานาน นำไปสู่ความเสี่ยงของภาวะแทรกซ้อนที่รุนแรงขึ้น

• ตาเข: การเพ่งมองอย่างต่อเนื่องกระตุ้นให้ดวงตาดึงรั้งเข้าหากัน เกิดภาวะตาเขเข้าใน (Esotropia) ได้ง่ายขึ้น
• สายตาขี้เกียจ: หากภาวะสายตายาวเกิดขึ้นในตาข้างเดียว หรือมีค่าสายตาต่างกันมาก สมองจะเลือกรับภาพจากตาข้างที่ชัดกว่า และตัดสัญญาณจากตาข้างที่มัวทิ้ง ตาข้างที่ไม่ค่อยได้ใช้งานจะหยุดพัฒนาและกลายเป็นสายตาขี้เกียจในที่สุด

ความผิดปกติเหล่านี้คือภัยเงียบที่ทำลายพัฒนาการการมองเห็นของเด็ก

เด็กและวัยรุ่นมีกำลังกล้ามเนื้อตาที่แข็งแรงมาก พวกเขาสามารถเพ่งบังคับเลนส์ตาเพื่อชดเชยค่าสายตายาวได้อย่างสมบูรณ์แบบในระยะเวลาสั้นๆ ขณะทำการตรวจวัดสายตาแบบปกติ เครื่องมือวัดอาจอ่านค่าได้เป็นศูนย์ หรือไม่พบค่าสายตายาวที่แฝงอยู่

การค้นหาค่าสายตาที่แท้จริงในกลุ่มนี้ จำเป็นต้องพึ่งพาผู้เชี่ยวชาญที่มีกระบวนการตรวจวัดแบบควบคุมการเพ่ง หรือในบางกรณีต้องอาศัยการหยอดยาลดการเพ่ง ภายใต้การดูแลของจักษุแพทย์ เพื่อให้กล้ามเนื้อตาคลายตัวเต็มที่ จึงจะสามารถวัดค่าสายตาที่ซ่อนอยู่ได้อย่างแม่นยำ

เมื่อสาเหตุของความทรมานคือการเพ่งเพื่อชดเชยค่าสายตา การรักษาจึงมุ่งเป้าไปที่การลดภาระของกล้ามเนื้อตา

• การตัดแว่นสายตายาว: ใช้แว่นเลนส์นูน เพื่อช่วยดึงจุดโฟกัสของแสงให้ตกลงบนจอประสาทตาพอดี กล้ามเนื้อตาจึงไม่ต้องออกแรงเพ่ง อาการปวดหัวและปวดกระบอกตาจะลดลงอย่างชัดเจน
• แก้ไขภาวะตาเข: อาจใช้แว่นเลนส์ปริซึม หรือในบางกรณีที่รุนแรงอาจพิจารณาการผ่าตัดกล้ามเนื้อตา
• รักษาตาขี้เกียจ: ใช้วิธีปิดตา ข้างที่มองเห็นชัด เพื่อบังคับให้สมองกลับมาใช้งานและพัฒนาตาข้างที่มีปัญหา ร่วมกับการใส่แว่นสายตาที่ถูกต้อง

ความสับสนมักเกิดขึ้นเมื่อพูดถึงคำว่า “สายตายาว” ตารางด้านล่างนี้ช่วยแยกความแตกต่างให้เห็นภาพชัดเจน

การแก้ปัญหาสายตาที่ซับซ้อนต้องการทีมผู้เชี่ยวชาญ ที่ Mattaya Vision Center เรามีระบบการทำงานที่ครอบคลุมและปลอดภัยตามหลักการแพทย์

แพทย์หญิง มัทยา ขวัญอโนชา จักษุแพทย์ จะเป็นผู้ดูแลสุขภาพของดวงตา ตรวจคัดกรองโรคตา และควบคุมแนวทางการรักษาความผิดปกติของดวงตา ในขณะที่ทีมนักทัศนมาตร จะเป็นผู้ทำการตรวจวัดสายตาอย่างละเอียด วิเคราะห์ปัญหา และออกแบบเลนส์สายตาที่เหมาะสมที่สุด ไม่ว่าจะเป็นแว่นสายตาทั่วไป แว่นเฉพาะทาง หรือเลนส์โปรเกรสซีฟ

“ในมุมมองของหมอ การตัดแว่นให้เด็กไม่ใช่แค่การทำให้มองชัด แต่คือการปลดเปลื้องภาระของดวงตา เพื่อให้พัฒนาการของเขาเติบโตได้อย่างสมบูรณ์”

เพื่อให้เกิดความมั่นใจสูงสุด เรามีระบบ Simulation Test ให้ลูกค้าทดลองใส่เลนส์ตามค่าสายตาจริง ลองใช้งานและรับรู้มุมมองภาพก่อนตัดสินใจตัดแว่น (ราคาเริ่มต้น 9,900 บาท ราคาอาจมีการเปลี่ยนแปลง กรุณาตรวจสอบกับทางสาขา)

สายตายาวแต่กำเนิดคือความผิดปกติทางโครงสร้างของดวงตาที่ส่งผลกระทบอย่างลึกซึ้งต่อการใช้ชีวิตและพัฒนาการของเด็ก หากสังเกตเห็นอาการปวดตาหรือพฤติกรรมการมองที่ผิดปกติ ควรรีบเข้ารับการตรวจวินิจฉัยเพื่อวางแผนการรักษา ป้องกันความเสี่ยงของภาวะตาเขและสายตาขี้เกียจที่อาจเกิดขึ้นในอนาคต ถ้าอาการไม่ดีขึ้น แวะมาให้หมอตรวจอย่างละเอียดได้ที่ Mattaya Vision Center นะคะ

หากคุณพ่อคุณแม่สังเกตเห็นลูกมีอาการผิดปกติ หรือตัวคุณเองมีอาการปวดตากวนใจ ขอเชิญแวะมาปรึกษาได้ทุกวัน ไม่มีค่าใช้จ่ายค่ะ หากมีอาการต่อเนื่อง แวะมาที่ Mattaya Vision Center ทุกสาขา เราพร้อมดูแลตั้งแต่ต้นจนหายค่ะ

• ร้านแว่น Mattaya Vision Center สาขา รพ.พญาไท 1
• ร้านแว่น Mattaya Clinic สาขาเดอะคริสตัล เอกมัย-รามอินทรา
• ร้านแว่น Mattaya Vision Center สาขาเอ็มโพเรียม
• ร้านแว่น Mattaya Vision Center สาขาเมกาบางนา
• ร้านแว่น Mattaya Vision Center สาขาเซ็นทรัล ปิ่นเกล้า