เลือกคอนแทคเลนส์ อย่างไรให้ปลอดภัย คุ้มค่ากับค่าสายตา ของคุณ

ใส่คอนแทคเลนส์แล้วตาแห้ง แสบตาระหว่างวัน รวมถึงมีอาการระคายเคืองใช่ไหมคะ? อาการเหล่านี้เป็นสัญญาณเตือนของการใช้คอนแทคเลนส์ที่วัสดุไม่ได้มาตรฐาน หรือความโค้งของเลนส์ไม่พอดีกับดวงตาค่ะ

หมอเข้าใจดีนะคะ ว่าในปัจจุบันคอนแทคเลนส์ เป็นอีกทางเลือกสำหรับคนที่มีปัญหาค่าสายตา เพราะมีความสะดวกสบายและคล่องตัวกว่าแว่นตา อีกทั้งคอนแทคเลนส์บางแบบยังช่วยเสริมความงามให้กับดวงตาด้วย

แต่ในความเป็นจริง คอนแทคเลนส์ถือเป็น “เครื่องมือแพทย์” ชนิดหนึ่ง ดังนั้น จึงไม่ควรจะซื้อมาใส่เอง แต่ควรปรึกษาจักษุแพทย์ก่อนค่ะ ในบทความนี้หมอจะพามาเจาะลึกสาเหตุที่ทำให้ใส่คอนแทคเลนส์แล้วไม่สบายตา พร้อมแนะนำแนวทางการเลือกคอนแทคเลนส์อย่างเหมาะสมค่ะ

มีคนไข้หลายรายที่ใส่คอนแทคเลนส์เป็นประจำ เข้ามาปรึกษาหมอเกี่ยวกับอาการผิดปกติที่เกิดขึ้นกับดวงตาและรบกวนการใช้ชีวิตประจำวันค่ะ ซึ่งหมออยากจะเตือนว่าอาการเหล่านี้ไม่ควรนิ่งนอนใจนะคะ เพราะเป็นสัญญาณเตือนให้หยุดใส่คอนแทคเลนส์ ถ้าหากยังฝืนใส่อาจทำให้กระจกตาถลอก หรืออักเสบ ติดเชื้อได้ค่ะ

เพื่อให้คนไข้สามารถประเมินตัวเองได้ในเบื้องต้น หมอแนะนำให้สังเกตสัญญาณเตือนเหล่านี้ค่ะ

• ตาแห้ง: ในความเป็นจริงอาการตาแห้ง เป็นอาการทั่วไปที่เกิดขึ้นได้สำหรับคนที่ใส่คอนแทคเลนส์ สามารถใช้น้ำตาเทียมเพิ่มความชุ่มชื้นได้ค่ะ แต่ถ้าหากใช้น้ำตาเทียมแล้วยังรู้สึกมีอาการตาแห้งผิดปกติ กรณีนี้อาจเป็นหนึ่งในสัญญาณเตือนของอาการผิดปกติได้
• ตาแดง ตามัว: อาการตาแดง ตามัว เป็นหนึ่งในสัญญาณเตือนของกระจกตาอักเสบ ซึ่งเป็นอาการที่น่ากังวล ถ้าหากมีอาการนี้ แนะนำให้เข้าพบจักษุแพทย์ทันทีค่ะ
• น้ำตาไหลตลอดเวลา: การที่มีน้ำตาไหลตลอดเวลา เป็นสัญญาณของการระคายเคือง หากปล่อยทิ้งไว้อาจทำให้เกิดการอักเสบ และติดเชื้อได้
• เกิดจุดขาวที่ตาดำ: หากสังเกตเห็นจุดผิดปกติที่ตาดำ อาจเป็นสัญญาณของการอักเสบ ควรหยุดใส่เลนส์และรีบพบจักษุแพทย์
• มีตุ่มอักเสบที่เปลือกตาด้านใน: ตุ่มอักเสบ เป็นอาการที่เกิดจากการระคายเคือง ทั้งยังเป็นจุดเริ่มต้นของอาการข้างเคียงอื่น ๆ เช่น ตาแดง หรือไม่สบายตา

ดังนั้น หากคนไข้มีอาการตาแดง อักเสบ หรือปวดตารุนแรง ควรรีบมาพบจักษุแพทย์ที่ Mattaya Vision Center ทันทีเพื่อประเมินความเสี่ยงและรักษาอาการติดเชื้อนะคะ

สาเหตุที่ทำให้คนไข้ใส่คอนแทคเลนส์แล้วรู้สึกแสบตา มักเกี่ยวข้องกับหลายปัจจัย อย่างแรกคือการซื้อคอนแทคเลนส์มาใช้เองโดยไม่ปรึกษาแพทย์ ทำให้คอนแทคเลนส์ที่ใช้ไม่ได้มาตรฐาน ไม่เหมาะกับดวงตาของคนไข้

และอีกสาเหตุคือพฤติกรรมการใช้ชีวิตของคนไข้ เช่น ใส่คอนแทคเลนส์ขณะนอนหลับ ใส่คอนแทคเลนส์ซ้ำ ใส่คอนแทคเลนส์ผิดวิธี รวมถึงการไม่รักษาความสะอาด เป็นต้นค่ะ

กลไกการใช้ออกซิเจนของดวงตา

เพื่อให้เข้าใจเกี่ยวกับการใส่คอนแทคเลนส์ตาแห้ง จนทำให้รู้สึกไม่สบายตา หมอจะขออธิบายเกี่ยวกับกลไกออกซิเจนในดวงตาให้เข้าใจง่ายแบบนี้ค่ะ

“กระจกตา” เป็นเนื้อเยื่อโปร่งใส ที่มีหน้าที่กรองแสง เพื่อให้การมองเห็นชัดเจนขึ้น ซึ่งจำเป็นต้องใช้ออกซิเจนในการหล่อเลี้ยงไม่ต่างจากอวัยวะอื่น ๆ ในร่างกาย เพื่อให้กระจกตาใส แข็งแรง

แต่เพราะกระจกตาไม่มีหลอดเลือดที่จะนำออกซิเจนมาใช้งานเหมือนเนื้อเยื่ออื่น ๆ จึงจำเป็นจะต้องพึ่งออกซิเจนจากอากาศภายนอก ให้ออกซิเจนซึมผ่าน

ดังนั้น การใส่คอนแทคเลนส์ต่อเนื่องเป็นเวลานาน โดยเฉพาะเลนส์ที่ให้ออกซิเจนผ่านได้น้อยหรือใส่ไม่เหมาะกับดวงตา อาจทำให้กระจกตาได้รับออกซิเจนไม่เพียงพอและเกิดอาการไม่สบายตาได้ค่ะ

ตัวการที่ถูกมองข้าม ความโค้งที่ไม่พอดี

ความโค้งของเลนส์ (Base Curve) เป็นอีกหนึ่งปัจจัยที่ทำให้คนที่ใส่คอนแทคเลนส์สายตาสั้น เกิดอาการระคายเคืองดวงตา เพราะค่าความโค้งของกระจกตา จะต้องสอดคล้องกับความโค้งของคอนแทคเลนส์ เพื่อให้ใช้งานได้อย่างปลอดภัย และมีประสิทธิภาพ ซึ่งค่าสายตาและข้อมูลเหล่านี้จะทราบได้ก็ต่อเมื่อเข้ารับการตรวจสุขภาพตาจากจักษุแพทย์ค่ะ

ที่หมออยากจะบอกคือไม่ควรซื้อคอนแทคเลนส์มาสวมใส่เอง เพราะอาจจะก่อให้เกิดผลเสียตามมาได้ ทางที่ดีแนะนำให้ปรึกษาจักษุแพทย์ เพราะจักษุแพทย์จะแนะนำคอนแทคเลนส์ที่เหมาะสมกับแต่ละคนมากที่สุดค่ะ

สำหรับคนที่ใส่คอนแทคเลนส์เป็นประจำ คงจะรู้จักคอนแทคเลนส์แต่ละแบบกันดีอยู่แล้ว เช่น คอนแทคเลนส์ใส คอนแทคเลนส์สี แต่ในหัวข้อนี้หมอจะพามาดูข้อดี-ข้อเสีย ของคอนแทคเลนส์รายวัน และคอนแทคเลนส์รายเดือน เพราะการเลือกคอนแทคเลนส์ให้เหมาะสมกับการใช้งาน และไลฟ์สไตล์ของแต่ละคน ก็เป็นอีกปัจจัยหนึ่งที่จะช่วยลดปัญหาใส่คอนแทคเลนส์แล้วไม่สบายตาค่ะ

จากการที่หมอได้พูดคุยกับคนไข้ที่ใช้คอนแทคเลนส์และเกิดปัญหา ส่วนใหญ่เกิดจากการที่ซื้อมาใส่เอง โดยไม่ได้ปรึกษาจักษุแพทย์ค่ะ ซึ่งเป็นสิ่งที่หมอไม่แนะนำอย่างยิ่งนะคะ เพราะคอนแทคเลนส์ ถือเป็น “เครื่องมือแพทย์” ชนิดหนึ่ง ก่อนจะนำมาใช้งาน จะต้องผ่านการตรวจค่าสายตาที่แม่นยำ พร้อมทั้งประเมินความโค้งกระจกตา เพื่อให้ความโค้งของเลนส์ (Base Curve) เหมาะสมกับดวงตามากที่สุด

คอนแทคเลนส์ไฮโดรเจล (Hydrogel) เป็นคอนแทคเลนส์ที่มีมาอย่างยาวนาน ใส่สบาย ใช้งานง่าย ก่อนที่ในปัจจุบันจะมีการต่อยอดเป็นคอนแทคเลนส์ซิลิโคนไฮโดรเจล (Silicone Hydrogel) ซึ่งเป็นนวัตกรรมเลนส์ชนิดนิ่ม ที่ผสมซิลิโคนกับไฮโดรเจล ช่วยให้ออกซิเจนไหลผ่านได้สูงกว่าเลนส์ปกติ

ถือเป็นตัวเลือกที่น่าสนใจสำหรับคนที่ต้องสวมใส่คอนแทคเลนส์เป็นระยะเวลานาน หรือมีปัญหาตาแห้ง ในหัวข้อนี้หมอจะพามาดูตารางเปรียบเทียบข้อแตกต่างระหว่างซิลิโคนไฮโดรเจล กับเลนส์สัมผัสแบบดั้งเดิม เพื่อให้เห็นความแตกต่างที่ชัดเจนค่ะ

อีกสิ่งหนึ่งที่ควรให้ความสำคัญ คือความใส่ใจในการดูแลความสะอาดของคอนแทคเลนส์ เพราะถึงแม้จะเป็นคอนแทคเลนส์ที่ได้รับมาจากจักษุแพทย์ แต่ถ้าหากไม่ดูแลรักษา หรือใส่ผิดวิธี ก็อาจก่อให้เกิดการติดเชื้อได้อยู่ดีค่ะ

ในหัวข้อนี้หมอจะพามารู้จักกับวิธีการดูแลคอนแทคเลนส์อย่างละเอียด วิธีใส่คอนแทคเลนส์ที่ถูกต้อง และวิธีการล้างคอนแทคเลนส์เพื่อป้องกันการติดเชื้อค่ะ

วิธีการดูแลคอนแทคเลนส์อย่างละเอียด

• ทุกครั้งที่นำคอนแทคเลนส์ออกจากกล่องเก็บ ให้เทน้ำยาเก่าทิ้งทันที
• เติมน้ำยาล้างคอนแทคเลนส์ใหม่ในตลับเก็บเลนส์ทุกครั้งที่เก็บคอนแทคเลนส์
• ทำความสะอาดคอนแทคเลนส์ด้วยน้ำยาล้างคอนแทคเลนส์เท่านั้น
• เปลี่ยนตลับเก็บคอนแทคเลนส์ทุกเดือน
• คอนแทคเลนส์ที่เปิดใช้แล้ว ให้ดูแลตามที่เอกสารกำกับเครื่องมือแพทย์ระบุ ส่วนคอนแทคเลนส์ที่ยังไม่เปิดใช้ ให้เก็บในอุณหภูมิห้อง โดยหลีกเลี่ยงแสงแดด
• กรณีที่สวมใส่คอนแทคเลนส์ แล้วระคายเคืองดวงตา ควรหยุดใส่ แล้วปรึกษาจักษุแพทย์ทันที

วิธีใส่คอนแทคเลนส์ให้ถูกต้อง

• ก่อนจะใส่คอนแทคเลนส์ ต้องล้างมือให้สะอาด และซับให้แห้งด้วยผ้าสะอาด
• ใช้ปลายนิ้วที่ถนัดแตะคอนแทคเลนส์ และตรวจรูปทรงคอนแทคเลนส์ให้ถูกต้อง
• ใช้นิ้วกลางของมือที่ถือคอนแทคเลนส์ดึงเปลือกตาล่างลง นิ้วกลางอีกมือดึงเปลือกตาบนขึ้น
• ตามองตรงไปข้างหน้า ใช้นิ้วชี้วางคอนแทคเลนส์ที่กระจกตา
• หลังจากนั้นค่อย ๆ กระพริบตาช้า ๆ คอนแทคเลนส์จะอยู่ตรงกลางตาแบบอัตโนมัติ

วิธีล้างคอนแทคเลนส์เพื่อป้องกันการติดเชื้อ

• ก่อนจะเริ่มล้างคอนแทคเลนส์ ต้องล้างมือให้สะอาด และซับให้แห้งด้วยผ้าสะอาด
• ใช้ปลายนิ้วแตะคอนแทคเลนส์ เพื่อนำขึ้นมาวางบนฝ่ามือ จากนั้นหยดน้ำยาล้างคอนแทคเลนส์ลงไปในปริมาณที่เหมาะสม
• ใช้นิ้วชี้ค่อย ๆ ถูคอนแทคเลนส์ ประมาณ 15 – 20 วินาที เมื่อเสร็จแล้วให้พลิกอีกด้านและถูแบบเดิม
• หลังจากล้างคอนแทคเลนส์ทั้ง 2 ด้านเรียบร้อยแล้ว ให้ล้างเลนส์ครั้งสุดท้ายด้วยการหยดน้ำยาล้างคอนแทคเลนส์ให้ทั่ว จากนั้นจึงใส่คอนแทคเลนส์ตามปกติค่ะ
• สำหรับใครที่เปิดใช้คอนแทคเลนส์ครั้งแรก หลังจากล้างตามขั้นตอนข้างต้นแล้ว หมอแนะนำให้แช่ทิ้งไว้ เพื่อให้เลนส์พร้อมใช้งาน โดยอ้างอิงระยะเวลาจากเอกสารกำกับผลิตภัณฑ์ค่ะ
• นอกเหนือจากการล้างคอนแทคเลนส์ กล่องเก็บคอนแทคเลนส์ก็ต้องรักษาความสะอาดเช่นกันนะคะ ไม่อย่างนั้นอาจจะเป็นแหล่งสะสมสิ่งสกปรกได้ค่ะ

คำถามที่พบบ่อย

คอนแทคเลนส์ เป็นอีกทางเลือกสำหรับคนที่มีปัญหาสายตา แต่ต้องการความสะดวกสบายในการใช้ชีวิตประจำวัน รวมถึงเสริมความมั่นใจ อย่างไรก็ตาม คอนแทคเลนส์ไม่ควรซื้อมาใส่ด้วยตัวเอง แต่ควรเข้าปรึกษาจักษุแพทย์ เพื่อลดความเสี่ยงในการเกิดปัญหาอื่น ๆ เช่น การอักเสบ หรือติดเชื้อตามมาค่ะ

หากคุณกำลังมีอาการใส่คอนแทคเลนส์แล้วไม่สบายตาต่อเนื่อง ขอเชิญแวะมาปรึกษาได้ทุกวัน ไม่มีค่าใช้จ่ายค่ะ แวะมาที่ Mattaya Vision Center ทุกสาขา เราพร้อมดูแลตั้งแต่ต้นจนหาย

• ร้านแว่น Mattaya Vision Center สาขา รพ.พญาไท 1
• ร้านแว่น Mattaya Clinic สาขาเดอะคริสตัล เอกมัย-รามอินทรา
• ร้านแว่น Mattaya Vision Center สาขาเอ็มโพเรียม
• ร้านแว่น Mattaya Vision Center สาขาเมกาบางนา
• ร้านแว่น Mattaya Vision Center สาขาเซ็นทรัล ปิ่นเกล้า